Filmer Hugo van Lawick: “Niets menselijks is de chimpansee vreemd.”

NRC Handelsblad 17-4-1992 — Negenennegentig of daaromtrent procent van het DNA van chimpansees komt overeen met het menselijke. Dat is niet alleen gemeten, dat is ook goed te zien. Bijvoorbeeld in de film People of the Forest van Hugo van Lawick, over chimpansees in Tanzania, die deze week in première ging. Continue reading “Filmer Hugo van Lawick: “Niets menselijks is de chimpansee vreemd.””

Manfred Eigen: “De grens tussen leven en niet-leven is een faseovergang.”

NRC Handelblad 17-10-1989 —  Manfred Eigen, Nobelprijswinnaar in de Scheikunde 1967, ontwikkelde een evolutie-reactor, en legt uit uit hoe logisch evolutie is als je maar in héél veel dimensies denkt: “Als alle mutaties toevallig waren, zouden we hier niet zitten.” Continue reading “Manfred Eigen: “De grens tussen leven en niet-leven is een faseovergang.””

Chimp-ambassadrice Jane Goodall: “Nee, ik liep niet naakt door de Jungle!”

NRC Handelsblad 19-3-1988 — De wintertuin van het Grand Hotel in Stockholm zit stampvol vol belangrijke Zweden in gala. Ordetekenen sieren de revers van de als pinguïn verklede mannen, het kippenvel staat op de blote schouders van dames in ruisende zijde. Het volkslied wordt gezongen wanneer Carl Gustaf, koning der Zweden, binnenschrijdt met koningin Silvia aan zijn zijde, bloemen in heur haar. Continue reading “Chimp-ambassadrice Jane Goodall: “Nee, ik liep niet naakt door de Jungle!””

Palaeontoloog Richard Leakey: “In mijn vak worden grote fouten gemaakt.”

NRC Handelsblad, 8-3-1988 — Het luisteren naar een lezing van de paleontoloog Richard Leakey is een plezierige ervaring. Hij is een charmante persoonlijkheid, en hoewel zulke maatstaven in de wetenschappelijke omgangsvormen geen rol van betekenis mogen spelen, is het tijdens zijn voordracht in het Klein Auditorium te Leiden zeker meegenomen. Continue reading “Palaeontoloog Richard Leakey: “In mijn vak worden grote fouten gemaakt.””

Oxford’s atheist Richard Dawkins: “Wij zijn het product van de minste weerstand.”

NRC Handelblad 20-2-1988 — Ter voorbereiding van het vraaggesprek dient de geest getemd. De stille galerijen van het Zoölogisch Museum in Oxford bieden de juiste omgeving. Dawkins’ boek gaat over evolutiesoftware en de oneindig-dimensionale genetische ruimte – Darwin’s evolutie daarentegen is tastbaar aanwezig in het Victoriaanse museum, overzichtelijk en warm. Het voelt aan als de leer van Newton na een verwilderende rondtocht in het rijk der quantummechanica. Continue reading “Oxford’s atheist Richard Dawkins: “Wij zijn het product van de minste weerstand.””

Manfred Eigen’s ‘Das Spiel’: “Evolutie is helemaal niet zo toevallig.”

NRC Handelsblad, 6 Juni 1987 — De portier bij het hek van het Max Planck Institut für Biophysikalische Chemie in Göttingen trekt even zijn wenkbrauwen op wanneer ik naar de heer Eigen vraag. “Proféssor Eigen,” corrigeert hij met nauwelijks waarneembare nadruk, “zit daar”, en hij wijst naar een zakelijk gebouw achter op het terrein. Continue reading “Manfred Eigen’s ‘Das Spiel’: “Evolutie is helemaal niet zo toevallig.””

Adriaan Kortlandt: “Jane Goodall is Linnaeus, ik ben Darwin.”

NRC Handelsblad 12-7-1986 — Prof. Dr. A. Kortlandt, emeritus-hoogleraar in de Psychologie en Ethologie der dieren aan de Universiteit van Amsterdam, is een even lenig als contro­versieel geleerde. In de jaren zestig taxeer­de hij het Maagdenhuis op beklimbaarheid, en nog steeds is hij bereid om letterlijk in de bres te sprin­gen voor zijn specialiteit: de chimpan­see. Nieuw licht op een oude hamvraag: hoe Mens is de Aap en hoe Aap de Mens? Continue reading “Adriaan Kortlandt: “Jane Goodall is Linnaeus, ik ben Darwin.””

Paleoantropobioloog Huizinga: “Maar als ik straks een stuk Homo habilis in mijn handen houd ben ik er tóch voorzichtiger mee.”

Elsevier 28-6-1986 –  Als ik na het interview vertrek, bega ik een vergissing en vraag: “Is dat een verre voorouder?” In de hoek van de gang staat een groot skelet van een aapachtig creatuur. De handen hangen lusteloos omlaag, tot op kniehoogte. Hij ziet eruit als een heel domme neef die ruzie zoekt. “Nee,” zegt Huizinga vriendelijk, “dat is een Orang oetan.” De professor wijst op de lange armen, en ook het gebit heeft weinig beschaafds. “Maar,” zegt hij, “als je in het veld bij een opgraving zo’n stukje bot tegenkomt…” (hij wijst een decimeter Orang oetan dijbeen aan)” … dan weet je werkelijk niet of je nu te maken hebt met een mens, een aap of iets ertussenin. Dat is dan heel, heel moeilijk.” Continue reading “Paleoantropobioloog Huizinga: “Maar als ik straks een stuk Homo habilis in mijn handen houd ben ik er tóch voorzichtiger mee.””

Professor Michael Ruse: “Onze et­hiek is gewoon geëvolueerd, net zoals een penis.”

NRC Handelsblad 29-3-1986 — Wat is goed, wat kwaad? Wie kan zich opwerpen als scheidsrechter sinds God dood schijnt te zijn? Aan welk gezag kan de twijfelende mens zich nog vastklampen sinds ook degenen die boven hem zijn gesteld zich steeds vaker schuldig blijken te maken aan onoorbare praktijken, malversaties en corruptie? Zijn normen langzamerhand abnormaal geworden en is ethiek ouderwets?
Continue reading “Professor Michael Ruse: “Onze et­hiek is gewoon geëvolueerd, net zoals een penis.””

Graham Cairns-Smith: “De eerste genen waren klei-kris­tallen.”

NRC Handelsblad 1-8-1985 — Over de oorsprong van het le­ven op aarde zijn vele theorieën, en zij wedijveren met elkaar in de mate waarin zij onze fantasie op de proef stellen. Tegen de tijd dat een zoeken­de zijn geloof in God opzegt (en be­sluit om de evolutie-biologie te raad­plegen om enige ontstane leemtes op te vullen) wordt het probleem nijpend. Wie zijn wij? Waartoe is alles op aar­de verschenen? En: waaruit is alles ontstaan? Continue reading “Graham Cairns-Smith: “De eerste genen waren klei-kris­tallen.””

Terugkeer der Dinosauriërs: “Iedereen vindt maar botten tegenwoordig.”

NRC Handelsblad 22-9-1984 – Nederland is nooit rijk aan dinosaurussen ge­weest: te jong. De come­back van de pre-legendari­sche giganten gaat dan ook een beetje aan ons land voorbij. Maar elders op de wereld graaft en theoretiseert men er lustig op los. Enge­land mag met recht en reden de bakermat van de herlevende belangstelling worden genoemd. Daarheen dus voor het antwoord op de vraag: wat is eigenlijk een Dino­saurus? Continue reading “Terugkeer der Dinosauriërs: “Iedereen vindt maar botten tegenwoordig.””

Bioloog prof. dr. M. Jeuken S.J.: “Ik ben met verticale draadjes verbonden met God.”

NRC Handelsblad 4-2-1982 — Het probleem Schepping óf Evolutie is weer actueel geworden. Is de wereld geschapen in zes dagen, of is de omgeving waarin wij leven tot stand gekomen in 4,7 miljard jaar? In de Amerikaanse staat Arkansas moet ‘creation science’ op scholen evenveel aandacht krijgen als de ‘evolutie wetenschap’. Het probleem lijkt altijd: schepping óf evolutie. Hoe ver­enigt iemand beide denkbeelden? De visie van theoretisch-bioloog professor Marius Jeuken S.J. Continue reading “Bioloog prof. dr. M. Jeuken S.J.: “Ik ben met verticale draadjes verbonden met God.””

Een Sluipwesp op een haarloze Rus – biologische insectenbestrijding

NRC Handelsblad 17-9-1977 – Na de oorlog nam hel gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen overal ter wereld sterk toe. Toen in de jaren zestig bleek dat het onafbreekbare gif DDT letterlijk overal voorkwam – of het nu poolijs, moedermelk of roofvogels waren – werd de roep om ‘schonere’ methodes om plagen te bestrijden steeds sterkt sterker. Hieronder twee verhalen waaruit blijkt dat biologen en chemici de roep hebben gehoord. Continue reading “Een Sluipwesp op een haarloze Rus – biologische insectenbestrijding”

DNA manipulatie – de traagheid van een angstgolf

 NRC Handelsblad 3-9-1977 – De demissionaire ministers Boersma, Trip, Vorrink en staatssecretaris Klein hebben de afgelopen weken van hun ambtenaren college gekregen. Want de laatste jaren zijn grote vorderingen gemaakt bij experimenten met het belangrijkste molecuul dat de (erfelijke) eigenschappen van levende wezens bepaalt: het DNA. De vraag is nu actueel of er in de laboratoria met dit molecuul geknutseld mag worden en zo ja, hoe gevaarlijk is dat dan? Continue reading “DNA manipulatie – de traagheid van een angstgolf”